De donkere maand december

 

Sint - Lucij ... kortste van de tij

Natuurlijk valt het ons ieder jaar op dat december terecht de donkere maand wordt genoemd. Maar er is hoop en licht in het verschiet!

Ook onze voorouders keken ernaar uit en zagen dat het korter worden van de dagen stil viel tussen de 10de en de 16de december. Zij waren misschien enkel geboeid door het avondlicht en hun dagindeling was nog niet zo minutieus toegespitst op de klok.

Het is inderdaad zo dat de zon in die periode 's avonds niet meer later ondergaat en stagneert op 16u37. En zo komt het dat de boerenwijsheid een spreuk bedacht die dat stilvallen goed in het geheugen prentte: zij kozen de heilige Lucia als datum in het midden van die periode, namelijk 13 december. Hun spreuk luidde zoals de titel hierboven aanduidt.

Dat gezegde geeft elk jaar wat kritische opmerkingen van de weerkundigen. En gelijk hebben ze want deze datum is helemaal niet de kortste dag van het jaar. De dagen worden immers nog flink korter tot het einde van de maand maar wel 's morgens en niet meer 's avonds, want op 18 december zijn de dagen dan reeds 1 minuut gelengd.

Wat 's morgens betreft: nog enkele dagen geduld: tot het einde van het jaar zal het duren voor 's morgens de troon draait.

De echte kortste dag ligt in de omgeving van de zonnewende: voor ons begint dan de winterperiode. Oei, dan pas?

Hierbij kunnen wij onthouden dat beide stellingen hun waarheid hebben en dat kerstmis mag gezien worden als de periode van de terugkeer van het licht. Is het daarom misschien dat er zoveel lampjes branden?

Het zal duren tot de volgende zonnewende rond 21 juni vooraleer dag en nacht weer even lang zijn.

En maken we ons zeker niet boos over de zon voor de korte dagen: niet zij is de oorzaak maar wel de inclinatie van de aarde, die telkens zorgt voor een vergrotende of verkleinende hoek met de zon.

Nog één contradictie: in onze winter bevindt de aarde zich het dichtst bij de zon en in de zomer het verst van de zon. Dus de afstand bepaalt de seizoenen niet maar wel de hoek die de aarde maakt met haar tolbeweging.

En wij ... wij vinden dat alles heel normaal. Mooi toch!

 

Roger in Dragonder jan.. - feb.. 2018

Terug                                                                                     Terug